10–12 czerwca 2022 r. studenci Uniwersytetu Trzeciego Wieku w Szamotułach uczestniczyli w trzydniowej wycieczce na Dolny Śląsk i Opolszczyznę, zorganizowanej przez prezesa Oddziału PTTK w Szamotułach Pawła Mordala. Bogaty program pozwolił poznać miejsca o wyjątkowych walorach historycznych, przyrodniczych i kulturowych, a jak zawsze nie zabrakło ciekawych opowieści przewodnika oraz dobrej atmosfery.
Pierwszego dnia odwiedziliśmy Moszną, gdzie zwiedziliśmy jedną z najbardziej rozpoznawalnych rezydencji w Polsce. Bajkowy pałac, słynący z 99 wież i 365 pomieszczeń, zachwyca eklektyczną architekturą łączącą elementy baroku, neogotyku i neorenesansu. Dawna siedziba rodu Tiele-Wincklerów otoczona jest rozległym parkiem, a jej wnętrza przypominają o świetności śląskich rezydencji arystokratycznych. Dużym zainteresowaniem cieszyło się również mieszczące się w pałacu Muzeum Robotów, prezentujące kolekcję filmowych i fantastycznych robotów wykonanych z metalu przez Sebastiana Kucharskiego.
Kolejnym punktem programu była Jaskinia na Spiczaku koło Nowej Rudy – największa udostępniona do zwiedzania jaskinia Sudetów. Podziemna trasa prowadzi przez system naturalnych korytarzy i komór powstałych w marmurach, a opowieści przewodnika pozwoliły poznać historię jej odkrycia oraz procesy geologiczne, które przez miliony lat ukształtowały to niezwykłe miejsce.
Drugi dzień rozpoczęliśmy od Paczkowa, często nazywanego „polskim Carcassonne”. Średniowieczny układ urbanistyczny, zachowane mury obronne oraz potężna Wieża Wrocławska należą do najlepiej zachowanych systemów obronnych w Polsce. Z wieży ratuszowej mogliśmy podziwiać rozległą panoramę miasta i okolicy.
Następnie udaliśmy się do Nysy, jednego z najważniejszych historycznych miast Śląska. Zwiedziliśmy monumentalną bazylikę św. Jakuba i św. Agnieszki, zwaną często „śląskim Wawelem”, imponującą gotycką architekturą i bogatym wyposażeniem. Spacer po rynku pozwolił zobaczyć odbudowaną starówkę z pięknym ratuszem i zabytkowymi kamienicami. Ciekawym uzupełnieniem programu była wizyta w Muzeum Powiatowym, którego zbiory prezentują historię miasta oraz bogate dziedzictwo artystyczne regionu.
Kolejnym przystankiem były Malujowice, gdzie zwiedziliśmy gotycki kościół św. Jakuba Apostoła. Świątynia słynie z jednego z najcenniejszych w Europie zespołów średniowiecznych malowideł ściennych, obejmujących niemal całe wnętrze. Nazywana jest często „śląską Sykstyną”, a zachowane polichromie przedstawiają ponad sto scen biblijnych.
W Strzelinie zatrzymaliśmy się, by poznać historię miasta odbudowanego po zniszczeniach II wojny światowej oraz słynącego z wydobycia wysokiej jakości granitu wykorzystywanego przy wielu prestiżowych inwestycjach w kraju i za granicą.
Dzień zakończyliśmy w Ziębicach, odwiedzając Muzeum Sprzętu Gospodarstwa Domowego – jedyną tego typu placówkę w Polsce. Bogata kolekcja obejmuje tysiące przedmiotów codziennego użytku: pralek, odkurzaczy, żelazek, wag, młynków, naczyń i urządzeń kuchennych, przypominających wyposażenie domów z minionych dziesięcioleci. Zwiedzanie wywołało wiele wspomnień i uśmiechów.
Ostatniego dnia odwiedziliśmy opactwo cystersów w Henrykowie, jedno z najcenniejszych założeń klasztornych w Polsce. To właśnie w Księdze henrykowskiej zapisano najstarsze znane zdanie w języku polskim: „Day, ut ia pobrusa, a ti poziwai”. Barokowy klasztor i kościół zachwyciły bogatym wystrojem, a opowieści przewodników przybliżyły historię zakonu cystersów oraz znaczenie Henrykowa dla polskiej kultury.
Na zakończenie wycieczki zwiedziliśmy Brzeg, nazywany często „śląskim Krakowem”. Największe wrażenie wywarł renesansowy Zamek Piastów Śląskich z niezwykle bogato zdobioną bramą i krużgankowym dziedzińcem, uznawany za jeden z najwybitniejszych zabytków renesansu na ziemiach polskich. Spacer po rynku pozwolił podziwiać okazały ratusz i historyczne kamienice, a wizyta w monumentalnym kościele Podwyższenia Krzyża Świętego zakończyła spotkanie z bogatym dziedzictwem historycznym Dolnego Śląska.
Trzydniowy wyjazd był prawdziwą podróżą przez historię, architekturę i przyrodę południowo-zachodniej Polski. Średniowieczne miasta, imponujące rezydencje, klasztory, zabytki sakralne i niezwykłe muzea stworzyły program pełen różnorodnych wrażeń, który na długo pozostanie w pamięci uczestników.
Zdjęcia Kazimierz Pigulak
